Thành cổ Sơn Tây ở Hà Nội là tòa thành quân sự được xây dựng năm 1822 dưới triều Nguyễn bằng đá ong — loại vật liệu đặc trưng của xứ Đoài. Là di tích lịch sử – văn hóa, thành Sơn Tây với tường thành, cổng thành, hào nước còn khá nguyên vẹn là một trong những tòa thành cổ đẹp nhất miền Bắc, là niềm tự hào của vùng đất Sơn Tây – xứ Đoài.
Lịch sử: thành 1822
Thành Sơn Tây được vua Minh Mạng cho xây dựng năm 1822 làm trấn thành của trấn Sơn Tây — vùng đất chiến lược phía Tây Thăng Long. Thành được xây bằng đá ong — đá tổ ong đặc trưng của vùng, vừa bền vững vừa mang màu sắc riêng. Thành từng là trung tâm hành chính, quân sự của vùng, chứng kiến nhiều biến cố lịch sử.
Kiến trúc: đá ong xứ Đoài
Thành Sơn Tây với chu vi lớn, tường thành bằng đá ong cao, hào nước bao quanh, 4 cổng thành. Kiến trúc thành lũy triều Nguyễn với những đường nét vững chãi. Đá ong với màu nâu đỏ đặc trưng tạo nên vẻ đẹp riêng, khác biệt với các thành cổ khác. Trong thành có các công trình: hành cung, đền thờ.
Ý nghĩa: hồn quê xứ Đoài
Thành cổ Sơn Tây là biểu tượng của xứ Đoài — vùng đất "địa linh nhân kiệt" với làng cổ Đường Lâm, chùa Mía. Di tích là niềm tự hào, là điểm đến hấp dẫn trong hành trình khám phá văn hóa xứ Đoài, góp phần vào du lịch văn hóa của thủ đô.
Thành cổ Sơn Tây là niềm tự hào của người dân xứ Đoài — vùng đất "địa linh nhân kiệt" với bao danh nhân, anh hùng. Di tích nhắc nhở về truyền thống dựng nước, giữ nước của dân tộc, về tài năng kiến trúc quân sự của cha ông, và là nguồn cảm hứng cho các thế hệ trong sự nghiệp xây dựng quê hương.