Chiến khu Tân Trào ở Tuyên Quang được mệnh danh là "thủ đô khu giải phóng" — nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh và Trung ương Đảng đã ở, làm việc và lãnh đạo cuộc Tổng khởi nghĩa Cách mạng Tháng Tám năm 1945. Được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt năm 2012, Tân Trào với đình Tân Trào, cây đa Tân Trào là nơi khai sinh của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Lịch sử: những ngày tháng Tám lịch sử
Tháng 5/1945, Bác Hồ về Tân Trào, ở lán Nà Lừa. Tại đây, tháng 8/1945, Hội nghị toàn quốc của Đảng đã quyết định phát động Tổng khởi nghĩa; Quốc dân Đại hội Tân Trào (16–17/8/1945) với hơn 60 đại biểu đã thông qua 10 chính sách của Việt Minh, cử ra Ủy ban Dân tộc Giải phóng — tức Chính phủ lâm thời do Bác Hồ làm Chủ tịch. Chiều 16/8/1945, dưới bóng cây đa Tân Trào, lễ xuất quân của Giải phóng quân được tổ chức, Bác Hồ ra lệnh Tổng khởi nghĩa. Chỉ trong nửa tháng, chính quyền đã về tay nhân dân cả nước.
Di tích: đình Tân Trào, cây đa Tân Trào
Khu di tích gồm đình Tân Trào — nơi diễn ra Quốc dân Đại hội, cây đa Tân Trào — nơi làm lễ xuất quân, lán Nà Lừa — nơi Bác Hồ ở, cùng nhiều địa điểm lịch sử khác. Ngày nay, khu di tích được bảo tồn nguyên vẹn với nhà tưởng niệm, tạo nên không gian thiêng liêng giữa núi rừng Tân Trào. Mỗi năm, hàng vạn du khách về đây trong hành trình về nguồn.
Ý nghĩa: nơi khai sinh nước Việt Nam mới
Tân Trào là nơi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được khai sinh — từ mái đình đơn sơ, dưới bóng cây đa, một chính phủ mới của dân, do dân, vì dân đã ra đời. Đến Tân Trào là về với cội nguồn của nền độc lập hôm nay, để hiểu rằng tự do không phải tự nhiên mà có, mà được đánh đổi bằng trí tuệ, bản lĩnh và hy sinh của cả dân tộc.