Tình kỹ nữ là vở cải lương của soạn giả Yên Ba, ra đời vào thập niên 1960–1970. Tác phẩm viết về thân phận người kỹ nữ – những con người bị xã hội khinh rẻ nhưng vẫn có những tình cảm chân thành, cao đẹp – với tấm lòng nhân văn sâu sắc đặc trưng trong ngòi bút của Yên Ba.
Hoàn cảnh ra đời
Đề tài kỹ nữ là một trong những đề tài gai góc nhất của văn học nghệ thuật, đòi hỏi người viết phải có tấm lòng nhân văn thực sự mới tránh được cái nhìn định kiến. Yên Ba – với sự đồng cảm sâu sắc dành cho những số phận long đong, bất hạnh – đã chọn đề tài này để nói lên một chân lý: phẩm giá con người không nằm ở nghề nghiệp mà nằm ở tấm lòng. Trong bối cảnh xã hội Sài Gòn những năm 1960–1970 với nhiều thân phận chìm nổi, vở diễn như một tiếng nói bênh vực cho những con người bị xã hội ruồng bỏ.
Giá trị nghệ thuật
Tình kỹ nữ thành công trong việc xây dựng hình tượng người kỹ nữ không phải như nạn nhân thụ động mà như con người có đầy đủ những cung bậc tình cảm: biết yêu, biết hận, biết hy sinh. Tình yêu của họ – dù nảy nở trong bùn lầy – vẫn trong sáng và cao đẹp, thậm chí còn mãnh liệt hơn tình yêu của những con người "đàng hoàng". Với giọng văn trong sáng và khả năng xây dựng nhân vật có sức sống riêng, Yên Ba đã tạo nên một tác phẩm vừa chạm đến nỗi đau vừa thắp lên niềm tin vào nhân tính.
Dấu ấn lịch sử
Cùng với những tác phẩm viết về người nghèo khổ, Tình kỹ nữ khẳng định hướng đi nhân văn nhất quán trong sự nghiệp của Yên Ba: luôn đứng về phía những con người bé nhỏ, bị tổn thương. Vở diễn góp phần mở rộng biên độ đề tài của cải lương tâm lý xã hội, chứng minh rằng sân khấu dân tộc có thể đối diện với những vấn đề gai góc nhất của cuộc đời bằng tất cả sự chân thành và lòng trắc ẩn.