Đôi bờ Hiền Lương – Bến Hải ở Quảng Trị là nơi dòng sông Bến Hải với vĩ tuyến 17 đã chia cắt đất nước ta suốt 21 năm (1954–1975) theo Hiệp định Genève. Được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt năm 2013, cầu Hiền Lương bắc qua sông Bến Hải là biểu tượng của nỗi đau chia cắt và khát vọng thống nhất cháy bỏng của dân tộc Việt Nam.
Lịch sử: 21 năm chia cắt
Năm 1954, Hiệp định Genève quy định lấy vĩ tuyến 17 (sông Bến Hải) làm giới tuyến quân sự tạm thời, sau 2 năm sẽ tổng tuyển cử thống nhất đất nước. Nhưng Mỹ và chính quyền Sài Gòn đã phá hoại hiệp định, biến giới tuyến tạm thời thành biên giới chia cắt lâu dài. Suốt 21 năm, đôi bờ Hiền Lương là nơi diễn ra cuộc đấu tranh quyết liệt: ta treo cờ, địch phá; ta xây loa phóng thanh, địch gây nhiễu. Cầu Hiền Lương được sơn hai màu khác nhau ở hai nửa — minh chứng cho sự chia cắt đau thương.
Di tích: cầu Hiền Lương và đôi bờ
Ngày nay, khu di tích gồm cầu Hiền Lương lịch sử, cột cờ giới tuyến, nhà trưng bày, hệ thống loa phóng thanh. Cầu Hiền Lương được phục dựng nguyên trạng với hai màu sơn — nhắc nhở về một thời kỳ đau thương. Đứng trên cầu, nhìn dòng Bến Hải hiền hòa, du khách cảm nhận sâu sắc giá trị của thống nhất, hòa bình.
Ý nghĩa: khát vọng thống nhất bất diệt
Hiền Lương – Bến Hải là minh chứng cho khát vọng thống nhất cháy bỏng của dân tộc Việt Nam: dù bị chia cắt, lòng người vẫn hướng về một mối. Ngày 30/4/1975, đất nước thống nhất, cầu Hiền Lương được sơn một màu — màu của hòa bình, thống nhất. Di tích nhắc nhở thế hệ hôm nay phải trân trọng, giữ gìn nền độc lập, thống nhất mà cha ông đã đánh đổi bằng xương máu.