An toàn khu Chợ Đồn ở Thái Nguyên (Bắc Kạn cũ) là một trong những an toàn khu cách mạng quan trọng thời kháng chiến chống thực dân Pháp, được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt năm 2016. Cùng với ATK Định Hóa, ATK Chợ Đồn tạo nên hệ thống căn cứ địa vững chắc ở Việt Bắc — nơi cách mạng được nuôi dưỡng, bảo vệ và phát triển trong những năm tháng gian khổ.
Lịch sử: căn cứ giữa núi rừng Việt Bắc
Trong kháng chiến chống Pháp, vùng Chợ Đồn với địa hình núi rừng hiểm trở và đồng bào các dân tộc yêu nước đã được chọn làm an toàn khu. Nơi đây là căn cứ hoạt động của nhiều cơ quan, đơn vị cách mạng; nhân dân địa phương đã che chở, nuôi giấu cán bộ, cung cấp lương thực, góp phần vào thắng lợi chung của cuộc kháng chiến. Nhiều sự kiện lịch sử quan trọng đã diễn ra tại đây.
Di tích: những địa điểm ghi dấu
ATK Chợ Đồn gồm nhiều địa điểm di tích: nơi đóng quân của các cơ quan, đơn vị, các điểm hội họp, hầm trú ẩn. Ngày nay, khu di tích được tôn tạo với nhà bia tưởng niệm, nhà trưng bày về lịch sử cách mạng địa phương. Những câu chuyện về tình quân dân, về sự hy sinh của đồng bào các dân tộc vẫn được kể lại đầy xúc động.
Ý nghĩa: sức mạnh đoàn kết các dân tộc
ATK Chợ Đồn là minh chứng cho sức mạnh đoàn kết của các dân tộc Việt Nam trong kháng chiến: Kinh, Tày, Nùng, Dao... cùng chung tay bảo vệ cách mạng. Di tích là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống, nhắc nhở về những năm tháng mà cả dân tộc — không phân biệt dân tộc nào — đã cùng nhau đứng lên giành độc lập.