Thuộc tỉnh Bắc Ninh, làng Thổ Hà bên dòng sông Cầu không chỉ nổi tiếng với gốm sành mà còn là quê hương của bánh đa nem với tuổi nghề hơn 200 năm. Bánh đa nem Thổ Hà dẻo, dai, khi rán giòn rụm không vỡ — là bí quyết của món nem rán ngon đúng điệu miền Bắc.
Làng nghề bên sông Cầu
Nghề tráng bánh đa nem ở Thổ Hà hình thành từ đầu thế kỷ 19, khi người dân tận dụng gạo để tráng bánh phục vụ đời sống. Bánh đa nem Thổ Hà nhanh chóng nổi tiếng vì dẻo dai hơn bánh các nơi khác; các bà nội trợ khắp vùng tìm mua để cuốn nem ngày Tết. Từ những năm 2000, bánh đa nem Thổ Hà vươn ra thị trường lớn: các cơ sở đầu tư máy tráng hiện đại, sản phẩm đóng gói đẹp, bán khắp cả nước và xuất khẩu cho cộng đồng người Việt ở nước ngoài. Làng nghề nay sầm uất với hàng chục cơ sở sản xuất, tạo việc làm cho hàng trăm lao động.
Kỹ thuật tráng bánh đa nem
Bánh đa nem Thổ Hà tráng từ gạo tẻ ngon xay thành bột mịn, pha nước theo tỷ lệ chuẩn; bột được tráng mỏng trên nồi hơi, rồi phơi hoặc sấy khô. Bí quyết là khâu pha bột và tráng: bột phải đủ độ dẻo để bánh dai không rách khi cuốn, đủ mỏng để khi rán giòn rụm. Người thợ phải tráng đều tay, bánh tròn đều, không dày mỏng không đều. Bánh sau tráng được cắt thành từng chiếc, đóng gói cẩn thận. Với hàng xuất khẩu, quy trình vệ sinh an toàn thực phẩm được tuân thủ nghiêm ngặt. Mỗi chiếc bánh đa nem đều thấm đẫm sự tỉ mỉ của người thợ Thổ Hà.
Giá trị văn hóa
Bánh đa nem Thổ Hà gắn với món nem rán — món ăn không thể thiếu trong mâm cỗ Tết miền Bắc. Chiếc bánh đa dẻo dai, khi rán vàng giòn rụm là bí quyết của món nem ngon. Làng nghề không chỉ tạo sinh kế mà còn góp phần giữ gìn hương vị Tết cổ truyền. Ngày nay, bánh đa nem Thổ Hà theo chân người Việt đi khắp thế giới, là cầu nối ẩm thực quê hương với cộng đồng xa xứ.