Thuộc quận Hà Đông, thành phố Hà Nội, Đa Sỹ là làng nghề rèn với tuổi nghề hơn 400 năm. Dao kéo Đa Sỹ từng là thương hiệu quen thuộc trong mỗi gia đình Việt: con dao chặt sắc bén, chiếc kéo cắt vải ngọt — những sản phẩm gắn với đời sống hàng ngày của bao thế hệ.
Làng rèn đất Hà Đông
Nghề rèn ở Đa Sỹ hình thành từ khoảng thế kỷ 16–17, khi những thợ rèn giỏi tụ về vùng đất này lập nghiệp. Người Đa Sỹ nổi tiếng với kỹ thuật rèn dao, kéo tinh xảo: dao sắc, kéo bén, bền chắc. Sản phẩm Đa Sỹ cung cấp cho cả vùng Thăng Long và các tỉnh lân cận; trong dân gian, “dao Đa Sỹ” là cụm từ chỉ dao tốt. Trải qua thời gian, làng nghề có lúc khó khăn khi dao kéo công nghiệp giá rẻ tràn ngập; nhưng nhờ chất lượng vượt trội, Đa Sỹ vẫn giữ được thị trường riêng. Ngày nay, nhiều cơ sở Đa Sỹ đầu tư máy móc hiện đại kết hợp rèn tay, sản phẩm đa dạng từ dao bếp đến dao công nghiệp.
Kỹ thuật rèn dao kéo
Rèn dao kéo Đa Sỹ đòi hỏi kỹ thuật cao: thép tốt được nung đỏ, rèn tạo hình bằng búa máy và búa tay; với kéo, khâu tạo hình hai lưỡi và khớp xoay đòi hỏi độ chính xác tuyệt đối. Sau tạo hình là tôi thép — khâu quyết định độ sắc bén: nhiệt độ, thời gian tôi phải chuẩn xác đến từng giây. Cuối cùng là mài, đánh bóng, tra cán. Dao Đa Sỹ nổi tiếng vì lưỡi sắc lâu, ít phải mài; kéo cắt ngọt, không rít. Mỗi sản phẩm đều qua kiểm tra chất lượng: thử độ sắc, độ bền trước khi xuất xưởng. Sự kết hợp giữa rèn tay truyền thống và công nghệ hiện đại giúp Đa Sỹ cạnh tranh được với hàng công nghiệp.
Giá trị văn hóa
Dao kéo Đa Sỹ là một phần của đời sống Việt: con dao trong bếp mỗi nhà, chiếc kéo của thợ may, lưỡi cuốc của nông dân — đâu đâu cũng có thể gặp sản phẩm Đa Sỹ. Làng nghề là minh chứng cho khả năng thích ứng của nghề thủ công: giữ chất lượng cốt lõi, đổi mới công nghệ, đa dạng sản phẩm. Với người Hà Nội, Đa Sỹ là niềm tự hào về một làng nghề truyền thống vẫn sống khỏe giữa đô thị hiện đại.