Đình làng An Vĩnh trên đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi) là nơi thờ các hùng binh Hoàng Sa — những người dân Lý Sơn xưa đã vâng lệnh triều đình ra quần đảo Hoàng Sa cắm mốc chủ quyền, khai thác hải sản. Hằng năm, từ ngày 15 đến 20 tháng 3 âm lịch, lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa được tổ chức để tưởng nhớ những người con đã hy sinh vì chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.
Những hùng binh Hoàng Sa
Từ thế kỷ 17, triều đình phong kiến Việt Nam đã tổ chức các đội Hoàng Sa với những trai tráng khỏe mạnh từ Lý Sơn ra quần đảo Hoàng Sa thực hiện nhiệm vụ cắm mốc, đo đạc, khai thác. Những chuyến đi đầy hiểm nguy với “đi thì có, về thì không” — nhiều người đã vĩnh viễn nằm lại với biển cả. Lễ Khao lề là nghi thức tiễn đưa, cầu siêu cho các hùng binh trước khi họ lên đường, thể hiện sự tri ân sâu sắc của quê hương.
Nghi lễ thiêng liêng
Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa diễn ra với các nghi thức trang trọng: lễ cáo yết, rước kiệu các bài vị hùng binh, lễ thả thuyền ra biển mô phỏng những chuyến đi năm xưa. Những chiếc thuyền nan với hình nhân thế mạng được thả xuống biển trong tiếng trống, tiếng nhạc bi tráng. Người dân đảo Lý Sơn thành kính tưởng nhớ công lao của các bậc tiền nhân đã đổ máu để khẳng định chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.
Di sản văn hóa quốc gia
Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa đã được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, là minh chứng hùng hồn cho chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa. Lễ hội không chỉ mang ý nghĩa tâm linh mà còn là bài học lịch sử quý giá về truyền thống bảo vệ chủ quyền biển đảo của dân tộc. Du khách về dự lễ còn được thăm cột cờ Tổ quốc trên đảo Lý Sơn, khám phá vẻ đẹp của “đảo tỏi” với những vách đá, bãi biển tuyệt đẹp.