Đền Đuổm ở Động Đạt (Phú Lương, Thái Nguyên) là nơi thờ Dương Tự Minh — vị thủ lĩnh người Tày tài ba thời Lý, được vua gả công chúa, phong làm phò mã. Hằng năm, vào ngày mùng 6 tháng Giêng, hội đền Đuổm được tổ chức — lễ hội đầu xuân quan trọng của tỉnh Thái Nguyên, thu hút đông đảo đồng bào các dân tộc và du khách về dự hội, tưởng nhớ vị anh hùng của dân tộc Tày.
Dương Tự Minh — người con ưu tú của dân tộc Tày
Dương Tự Minh là thủ lĩnh người Tày ở vùng Phú Lương, Thái Nguyên thời Lý. Với tài năng, đức độ, ông được vua Lý Thần Tông tin dùng, gả công chúa Diên Bình và phong làm phò mã, giao trọng trách trấn giữ vùng biên cương phía Bắc. Ông có công lớn trong việc giữ gìn an ninh biên giới, đoàn kết các dân tộc, được nhân dân các dân tộc tôn kính. Đền Đuổm được xây dựng để thờ phụng ông, là biểu tượng cho tình đoàn kết giữa các dân tộc anh em, cho chính sách đại đoàn kết của các triều đại phong kiến Việt Nam.
Lễ hội đầu xuân của các dân tộc
Hội đền Đuổm diễn ra với các nghi thức rước kiệu, tế lễ trang trọng. Đoàn rước với sự tham gia của đồng bào các dân tộc: Tày, Nùng, Kinh trong trang phục truyền thống rực rỡ sắc màu. Người dân thành kính dâng hương tưởng nhớ công lao của Dương Tự Minh, cầu mong các dân tộc đoàn kết, quê hương ngày càng phát triển. Đặc biệt, lễ hội có các tiết mục hát then, hát ví — những di sản văn hóa phi vật thể của người Tày, Nùng — với tiếng đàn tính du dương, lời ca mượt mà.
Ngày hội đoàn kết
Hội đền Đuổm không chỉ là dịp tưởng nhớ vị anh hùng mà còn là ngày hội đoàn kết các dân tộc của tỉnh Thái Nguyên. Phần hội với các trò chơi dân gian như ném còn, kéo co, đẩy gậy, lày cỏ cùng ẩm thực đặc sắc của các dân tộc tạo nên không khí vui tươi, đầm ấm. Du khách về dự hội còn được thăm khu di tích ATK Định Hóa — thủ đô kháng chiến, và thưởng thức chè Thái Nguyên nổi tiếng. Lễ hội góp phần bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.