Bảy Nam, tên thật Lê Thị Nam, sinh ngày 10 tháng 7 năm 1913 tại Tiền Giang (Mỹ Tho, nay thuộc Đồng Tháp), là một trong những cây đại thụ của sân khấu cải lương và kịch nói miền Nam. Bà là con thứ bảy trong gia đình 11 người con — nhiều người trong số đó trở thành nghệ sĩ nổi tiếng như NSND Năm Phỉ (chị gái bà), Chín Bia, Mười Truyền. Cùng với NSND Phùng Há, bà được tôn vinh là một trong những "vị tổ" của cải lương Nam Bộ. Bà là mẹ của NSND Kim Cương — người sau này làm nên dòng kịch Kim Cương đậm chất Nam Bộ.
Nữ bầu gánh đầu tiên trong lịch sử
Bảy Nam đi hát từ năm 14 tuổi với nghệ danh chân chất Bảy Nam, đến 17 tuổi bắt đầu đi hát chuyên nghiệp. Năm 19 tuổi, bà lập gánh hát Nam Hưng — trở thành nữ bầu gánh đầu tiên trong lịch sử sân khấu cải lương, một kỷ lục phi thường trong thời đại mà vai trò bầu gánh gần như chỉ dành cho nam giới. Hơn 70 năm hoạt động sân khấu, bà không chỉ là diễn viên mà còn là nhà quản lý, trưởng đoàn, tác giả kịch bản và diễn viên điện ảnh.
Nữ tác giả kịch bản đầu tiên của Sài Gòn
Bảy Nam còn là nữ tác giả kịch bản đầu tiên của Sài Gòn với vô số kịch bản: Nỗi đau lòng mẹ, Người đàn bà Việt Nam, Gươm vàng máu đỏ, Điêu Thuyền, Tiêu Anh Phụng, Phấn hậu cung... Hai vở diễn thành công nhất trong sự nghiệp diễn xuất của bà là Lá sầu riêng và Bông hồng cài áo — chỉ hai vở ấy cũng đủ chứng minh tài năng làm rung động biết bao trái tim khán giả. Bà cũng là nữ nghệ sĩ Sài Gòn đầu tiên được hãng phim Pháp Intermondial mời đóng phim Mort en fraude của đạo diễn Marcel Camus, bên cạnh các tài tử Pháp, và tham gia nhiều phim Việt Nam như Hoa lục bình, Ngọn cỏ gió đùa.
Di sản của một vị tổ
Năm 1993, bà được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân. Giáo sư Hoàng Như Mai từng nhận xét: "Nghệ sĩ Bảy Nam là một trong số quý hiếm" — những nghệ sĩ tài năng là bảo vật vô giá của nhân loại. Bà qua đời lúc 12 giờ 50 phút ngày 18 tháng 8 năm 2004 tại TP.HCM, hưởng thọ 91 tuổi, an táng tại nghĩa trang TP.HCM. Cuộc đời bà là tuyên ngôn sống động về cái "nghiệp" sân khấu: vinh quang và cay đắng quyện chặt vào nhau, nhưng tình yêu nghề thì không bao giờ phai.