Châu Thanh

Nghệ sĩ cải lương · Sáng Đèn — Bách khoa văn hóa truyền thống Việt Nam

Nghệ danhChâu Thanh
Tên thậtTrần Tuấn Kiệt
Năm sinh1957 (5/5/1957)
Quê quánHuyện Trảng Bàng, tỉnh Tây Ninh
Đoàn hát gắn bóCác đoàn cải lương TP.HCM thập niên 1980–1990
Vai diễn tiêu biểuVụ án Mã Ngưu (1985, cùng Phượng Hằng); Bước chân xuất thế, Cây uyên ương, Đưa em về quê mẹ, Chiến công thầm lặng
Danh hiệuHuy chương Vàng Giải Trần Hữu Trang 1993; được mệnh danh là Ông vua hơi dài

Châu Thanh là một trong những giọng ca vọng cổ đặc biệt nhất của sân khấu cải lương, được đồng nghiệp và khán giả mệnh danh là Ông vua hơi dài bởi cách vào vọng cổ hơi dài độc đáo. Tên thật Trần Tuấn Kiệt, sinh ngày 5 tháng 5 năm 1957 tại huyện Trảng Bàng, tỉnh Tây Ninh, là con thứ hai trong gia đình có sáu anh em. Từ nhỏ, anh được ba mẹ gọi bằng cái tên thân mật Ba Kiệt. Năm 1979, anh bước vào nghề hát và nhanh chóng tạo dựng trường phái riêng được gọi là Trường phái Châu Thanh với những cách hát mới lạ.

Vụ án Mã Ngưu và cặp sóng thần

Năm 1985, Châu Thanh và Phượng Hằng được tác giả Đăng Minh viết riêng và đóng chính vở Vụ án Mã Ngưu. Vở tuồng ngay khi công diễn đã trở thành hiện tượng, càn quét các tụ điểm, đoàn hát và cháy vé suốt thập niên 1980, đưa cặp đôi lên hàng ngôi sao sáng nhất. Khán giả gọi Châu Thanh và Phượng Hằng là Cặp đôi sóng thần của sân khấu cải lương. Các vở diễn nổi tiếng khác của ông gồm Bước chân xuất thế, Cây uyên ương, Đưa em về quê mẹ, Chiến công thầm lặng.

Ông vua hơi dài

Điểm đặc biệt làm nên thương hiệu Châu Thanh là làn hơi dài hiếm có, được xem là một trong những người có làn hơi dài nhất Việt Nam. Cách ông xử lý câu vọng cổ với những hơi dài mượt mà, đầy kỹ thuật đã tạo nên một phong cách không thể nhầm lẫn. Năm 1987, ông đoạt giải Diễn viên được yêu thích nhất; năm 1990 đoạt hạng ba Danh ca vọng cổ được yêu thích nhất; năm 1993 đoạt Huy chương Vàng giải Trần Hữu Trang; năm 1995 đoạt Huy chương Vàng hội diễn sân khấu chuyên nghiệp toàn quốc.

Vị trí trong lòng khán giả

Với hơn bốn thập niên gắn bó, Châu Thanh vẫn là cái tên được khán giả mộ điệu nhắc nhớ mỗi khi nói về những giọng ca vọng cổ độc đáo. Trường phái Châu Thanh đã ảnh hưởng đến nhiều thế hệ nghệ sĩ trẻ học theo cách xử lý hơi thở và luyến láy, khẳng định vị trí của ông trong lịch sử phát triển của nghệ thuật vọng cổ.