Nhắc đến cải lương tuồng cổ TP.HCM những năm 2000, không thể bỏ qua cái tên Vũ Luân — nghệ sĩ được mệnh danh là bảo chứng phòng vé của dòng tuồng cổ. Tên thật Lương Văn Bình, sinh ngày 17 tháng 12 năm 1972 tại khu Bà Quẹo, quận Tân Bình, TP.HCM, ông xuất thân trong một gia đình công nhân nghèo. Thời thiếu niên, ông phải bươn chải bằng nghề may gia công và thợ phụ sơn, và chính trong những buổi hát karaoke giải khuây sau giờ làm, chất giọng thiên phú trong trẻo, ngọt ngào của ông đã được bạn bè phát hiện, thúc giục ông đi học hát.
Từ Đồng ấu Bạch Long đến kép chánh
Bước ngoặt đến năm 1992, khi Vũ Luân tham gia nhóm Đồng ấu Bạch Long do nghệ sĩ Bạch Long tổ chức — nơi quy tụ con em các nghệ sĩ của hai đoàn tuồng cổ đã giải thể là Huỳnh Long và Minh Tơ. Nhờ ngoại hình điển trai và phong cách biểu diễn có nhiều nét tương đồng với ngôi sao Vũ Linh, ông nhanh chóng được chú ý. Về sau, ông được cố NSƯT Vũ Linh nhận làm con nuôi, một mối duyên nghề sâu nặng. Năm 2001, ông được mời về Nhà hát cải lương Trần Hữu Trang, một trong những đơn vị cải lương hàng đầu cả nước. Năm 2007, sau 20 năm đi hát, ông đoạt huy chương vàng Hội thi tài năng trẻ cải lương toàn quốc do Hội Sân khấu TP.HCM tổ chức.
Đoàn cải lương Vũ Luân
Năm 2000, Vũ Luân mạnh dạn lập đoàn hát riêng mang tên mình với 20 diễn viên trẻ, chủ yếu là học viên các trường nghệ thuật, biểu diễn tại rạp Hưng Đạo với giá vé bình dân phục vụ học sinh, sinh viên và người lao động. Ông mời các nghệ sĩ gạo cội như Tú Sương, Trường Sơn, Thanh Ngân, Phượng Loan cùng diễn để dìu dắt lớp trẻ. Đoàn từng phải đóng cửa năm 2010 vì khó khăn tài chính, nhưng ông đã tái lập vào năm 2019, kiên trì với tâm niệm đưa cải lương đến gần khán giả trẻ, kéo họ rời xa trò chơi điện tử để trở về với sân khấu truyền thống.
Vinh danh và vị trí
Vũ Luân hai lần đoạt Giải Mai Vàng dành cho nam diễn viên cải lương (2004, 2007) và được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú năm 2015. Với hơn ba thập niên giữ lửa sân khấu, ông không chỉ là một kép chánh tài sắc của tuồng cổ mà còn là người thầy, người anh dìu dắt nhiều thế hệ nghệ sĩ trẻ — một tấm gương về nghị lực vươn lên từ gian khó bằng chính giọng ca trời phú.