Lễ hội Lồng Tồng Phủ Thông là lễ hội xuống đồng truyền thống của đồng bào Tày ở Bạch Thông (Thái Nguyên) — vùng đất Bắc Kạn cũ. Hằng năm, vào ngày 10 tháng Giêng, đồng bào các dân tộc trong vùng tụ họp về Phủ Thông để tham dự lễ hội đầu xuân, cầu mong một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.
Lễ xuống đồng vùng Bắc Kạn
Người Tày ở Bắc Kạn có truyền thống trồng lúa nước lâu đời với những cánh đồng, thung lũng phì nhiêu. Lễ Lồng Tồng là nghi lễ nông nghiệp quan trọng nhất trong năm, đánh dấu sự khởi đầu của vụ mùa mới. Các thầy cúng thực hiện nghi thức cúng thần linh với mâm lễ gồm xôi, gà, rượu và những sản vật của núi rừng. Sau lễ cúng, dân bản cùng nhau xuống đồng, tượng trưng cho sự khởi đầu của một năm lao động hăng say. Nghi lễ thể hiện lòng biết ơn đối với thiên nhiên và khát vọng về cuộc sống ấm no.
Ngày hội của các dân tộc
Lễ hội Lồng Tồng Phủ Thông là ngày hội chung của đồng bào các dân tộc: Tày, Nùng, Dao, Kinh trong vùng. Phần hội tưng bừng với những làn điệu hát then, hát ví mượt mà trong tiếng đàn tính, tiếng sáo du dương. Trò chơi ném còn, kéo co, đẩy gậy thu hút đông đảo người tham gia. Các cô gái Tày trong trang phục áo chàm, khăn mỏ quạ cùng các chàng trai thi tài khéo léo, tạo nên không khí vui tươi, náo nhiệt của ngày hội đầu xuân.
Văn hóa vùng cao Bắc Kạn
Vùng đất Bắc Kạn với hồ Ba Bể thơ mộng, những cánh rừng nguyên sinh là quê hương của nhiều dân tộc anh em. Lễ hội Lồng Tồng Phủ Thông góp phần bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc, đặc biệt là người Tày. Du khách về dự hội còn được thăm hồ Ba Bể — một trong những hồ nước ngọt tự nhiên đẹp nhất Việt Nam, thưởng thức đặc sản như cá hồ, măng rừng. Lễ hội là cầu nối văn hóa, thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng, nâng cao đời sống của đồng bào các dân tộc vùng cao.